ring ekonomiczny

Rząd może finansować wydatki zbrojeniowe emisjami obligacji, ale będzie je musiał regularnie powtarzać. Nikt nie wie, po ile inwestorzy będą chcieli Polsce pożyczać w przyszłości. Kredyt z SAFE zapewnia jednocześnie spokój i niski koszt finansowania - mówi money.pl Kamil Sobolewski, główny ekonomista Pracodawców RP.

Wzrost wydatków na obronność do 5 proc. PKB będzie miał charakter trwały. To oznacza, że rok w rok będą one przekraczały 200 mld zł. Popularna teoria ekonomiczna podpowiada, że trwałe wydatki należy finansować z trwałych źródeł, czyli z podatków. Część ekonomistów uważa, że to dobra sposobność, aby zasypać luki w polskim systemie podatkowym.

Świat podąża ścieżką gospodarki wojennej, a zwrot w polityce makroekonomicznej wielu państw dorobił się sugestywnej etykiety "militarnego keynesizmu". Termin ten jest nieprzypadkowy, wskazuje bowiem, jakie motywacje kryją się za wzmożonym wydatkowaniem środków publicznych na zbrojenia - pisze w opinii dla money.pl dr Jan Czarzasty.

Ekonomiści w sprawie pożyczki z SAFE są nieomal jednomyślni: to lepszy sposób finansowania polskich inwestycji zbrojeniowych niż emisje obligacji na rynku kapitałowym - wynika z ankiety money.pl. Niektórzy sądzą jednak, że wydatki na obronność powinny być w większym stopniu pokrywane przez wpływy podatkowe.

Program SAFE daje Polsce dostęp do pożyczki na warunkach, którymi cieszą się instytucje o najwyżej wiarygodności kredytowej. W porównaniu do finansowania obligacjami BGK, całkowity koszt pożyczki może być (w dzisiejszych złotych) nawet o 30-60 mld zł mniejszy. Nie jest to jednak instrument bezwarunkowo tani - pisze w opinii dla money.pl Paweł Wojciechowski, prezes Instytutu Finansów Publicznych.

Sprzeciw wobec umowy handlowej z Mercosurem części państw UE wskazuje na silny wciąż wpływ rolników na europejską opinię publiczną i politykę. Jego odzwierciedleniem jest też skala ochrony i wsparcia, którymi cieszy się unijne rolnictwo. Ten protekcjonizm trudno jest uzasadnić potrzebami bezpieczeństwa żywnościowego.

Umowa handlowa między UE a Mercosurem w dobie narastającego protekcjonizmu ma niebagatelne znaczenie geopolityczne. To jednak nie jest jej wystarczającym uzasadnieniem. Kluczowe jest to, czy przyniesie krajom członkowskim UE korzyści gospodarcze. Dla Polski umowa w najgorszym przypadku będzie neutralna. To wnioski z kolejnej edycji "Ringu ekonomicznego" money.pl.

Porozumienie handlowe UE z krajami Mercosur może przynieść polskiej gospodarce korzyści. Będą one jednak tak małe, że nie warto z ich powodu narażać na straty rolników i pogłębiać podziały społeczne - pisze w opinii dla money.pl dr Marcin Wroński z SGH.

Debata o umowie handlowej UE-Mercosur w Polsce ugrzęzła w emocjonalnych hasłach. To częściowo wina kolejnych rządów, które nie pofatygowały się, aby policzyć skutki tego porozumienia we wszelkich możliwych scenariuszach. W pustce informacyjnej rodzą się mity - pisze w opinii dla money.pl prof. Krzysztof Piech.

Międzynarodowy Fundusz Walutowy zaleca polskiemu rządowi zwiększenie dochodów z PIT, choćby przez likwidację preferencyjnego opodatkowania samozatrudnionych. Politykom łatwiej przychodzi jednak zwiększanie obciążeń firm, szczególnie tych międzynarodowych. Ankietowani przez money.pl ekonomiści w większości sądzą, że to błąd.

Politykom łatwiej przychodzi podwyższanie podatków dla firm niż dla osób fizycznych. Z ekonomicznego punktu widzenia nie ma to sensu, bo ostatecznie wszystkie podatki płacą osoby fizyczne. I to w ich dochodach trzeba szukać źródeł dodatkowych dochodów budżetowych - pisze w opinii dla money.pl ekonomista dr Radosław Piwowarski.

Zjawisko wyprowadzania przez firmy zysków za granicę z pewnością w Polsce istnieje, ale nie jest to największy problem naszego systemu podatkowego. Tymczasem zastąpienie CIT-u podatkiem obrotowym, rzekomo bardziej szczelnym, stworzyłoby wiele nowych problemów - pisze w opinii dla money.pl dr Piotr Denderski.

Modele systemu energetycznego sugerują, że za piętnaście lat nie będzie już w Polsce energii z węgla. Przejściowo zwiększy się rola gazu, ale na dłuższą metę energię będziemy pozyskiwali przede wszystkim z OZE i atomu - tłumaczy w opinii dla money.pl prof. Jan Witajewski-Baltvilks, naukowiec zaangażowany w tworzenie takich modeli.

Argumenty na rzecz możliwie szybkiego wygaszenia wydobycia węgla i bazującej na nim energetyki są dobrze znane. Dlaczego więc takie potęgi gospodarcze, jak Chiny, Indie czy USA, nie rezygnują z tego surowca? W dyskusji o przyszłości węgla w Polsce panuje strategiczna krótkowzroczność - pisze w opinii dla money.pl prof. Wojciech Czakon.

Polska powinna podtrzymywać zdolność do wydobycia węgla, nawet jeśli część kopalni nie jest rentowna. Tego zdania jest ponad połowa ekonomistów ankietowanych przez money.pl. Jak podkreślają, w polskiej energetyce węgiel będzie potrzebny co najmniej do czasu uruchomienia elektrowni atomowej, a być może jeszcze dłużej.

Ekonomiści widzą sporą przestrzeń do podwyższenia wpływów podatkowych państwa, choćby przez zwiększenie progresywności systemu. Mimo to w większości sądzą, że naprawa stanu finansów publicznych nie będzie możliwa bez ograniczenia części wydatków rządu.

W Polsce brakuje nie dobrych pomysłów na reformy fiskalne, tylko politycznej woli do ich wdrażania. Stan finansów publicznych odzwierciedla preferencje wyborców i kalkulacje polityków. Potrzebujemy mechanizmów, które sprawią, że logika polityki będzie prowadziła do dobrych decyzji - pisze w opinii dla money.pl ekonomista Nikodem Szewczyk.

Istnieje kilka teorii ekonomicznych, które podpowiadają rządzącym, kiedy i na jakich zasadach warto zwiększać dług publiczny. Zdarza się, że te podpowiedzi są niespójne. Ale dzisiaj w Polsce wszystkie teorie prowadzą do tego samego wniosku: to jest dobry czas na zmniejszanie zadłużenia – pisze w opinii dla money.pl makroekonomista Wojciech Paczos.

Jeśli rząd nie zdoła ograniczyć deficytu w budżecie, już za trzy lub cztery lata dług publiczny Polski znajdzie się powyżej 70 proc. PKB. Większość ankietowanych przez money.pl ekonomistów uspokaja, że dopóki gospodarka będzie utrzymywała się na ścieżce szybkiego rozwoju, taki wzrost zobowiązań nie zagrozi stabilności finansowej kraju. Ale bufora na wypadek kryzysu już nie będzie.

Opozycja zawsze straszy nadmiernym długiem i deficytem wywołanym przez tego, kto akurat jest u władzy. Na szczęście obok toczy się debata o racjonalizacji przestarzałych zasad dotyczących długu. Do ich rewizji potrzebna byłaby zmiana Konstytucji. Czy weźmie ją pod uwagę prezydent? A może najpierw podnieśmy podatki? - pisze Michał Hetmański w opinii dla money.pl.

Jeśli chcemy osiągnąć ambitne cele gospodarcze, militarne i społeczne, musimy równie ambitnie podejść do kwestii ich finansowania. Woli politycznej, aby zwiększać nie tylko wydatki publiczne, ale też podatki, na razie jednak nie widać – pisze w opinii dla money.pl ekonomista Mateusz Urban.

Prezydent Karol Nawrocki wierzy w to, że obniżenie podatków da silny impuls do rozwoju gospodarki. Większość ekonomistów w to wątpi. Nawet jeśli widzą sens przebudowy systemu podatkowego, to podkreślają, że ogólnie poziom obciążeń podatkowych w Polsce nie jest wysoki.

Polska gospodarka nie potrzebuje kosmetycznych korekt, lecz fundamentalnej zmiany filozofii działania. Musimy przestać myśleć w kategoriach księgowego, a zacząć działać jak wizjoner. Wzrost gospodarczy przyspieszy, a nasze spory budżetowe odejdą w niepamięć - pisze w opinii dla money.pl prof. Krzysztof Piech.

Warto umówić się na automatyczną waloryzację kwoty wolnej od PIT i progu podatkowego. Dzięki temu kwestie podatkowe nie byłyby przedmiotem politycznych targów. A rząd nie miałby pokusy do podbijania inflacji, co zwiększa dochody budżetu bez podnoszenia stawek podatków - pisze w opinii dla money.pl Piotr Soroczyński, główny ekonomista Krajowej Izby Gospodarczej.

Po wyborach prezydenckich debata ekonomiczna koncentruje się na pomysłach na obniżki podatków. Trudno wyobrazić sobie ich realizację w sytuacji, gdy deficyt sektora finansów publicznych przekracza 6 proc. PKB, a instytucje międzynarodowe nie widzą wiarygodnej ścieżki jego zmniejszenia - pisze w opinii dla money.pl ekonomista Jakub Rybacki.