Donald Tusk chce, by było jak w Estonii. Będzie duża zmiana w podatkach

Koalicja zamierza też "jak najszybciej" doprowadzić do powrotu przewidywalności w systemie podatkowym, poprzez ustabilizowanie prawa i przywrócenie dialogu z organizacjami reprezentującymi pracodawców i związkami zawodowymi.

Strony Koalicji zgodnie przyznają, że stabilny, przyjazny i sprawiedliwy system podatkowy to warunek niezbędny dla zwiększenia stopy inwestycji w gospodarce. W tym celu strony Koalicji wprowadzą w szczególności zasadę minimum sześciomiesięcznego vacatio legis dla zmian w prawie podatkowym" - wskazano w upublicznionej umowie koalicyjnej.

Strony opozycyjne zgodnie deklarują także gotowość do zmniejszenia obciążeń podatkowych nakładanych na pracujących, w celu pobudzenia aktywności zawodowej i wsparcia rodzin.

Kluczowy jest tutaj zapis dot. vacation legis, czyli określony w przepisach prawa okres między publikacją aktu prawnego a jego wejściem w życie. Okazuje się, że jak czytaliśmy w raporcie PwC "Vacatio legis do poprawki" ostatnie lata pod tym względem były dla firm niemałym wyzwaniem.

"Legislacja w obszarze podatków w ostatnich latach uległa znaczącym przemianom. Średnio o 2 miesiące skrócono proces konsultacji projektów aktów prawnych – kluczowego etapu dla oceny racjonalności zmian i praktycznej możliwości ich wdrożenia. Znacznie skrócono także vacatio legis przy przepisach podatkowych, średnio z 50 do 15 dni, co spowodowało, że przedsiębiorcy mają mniej czasu na przygotowanie się do zmian, często w obrębie już rozpoczętych projektów biznesowych" - pisali eksperci PwC.

Jest do bardzo wyraźnie dokuczliwe dla polskiego biznesu. Ponad 70 proc. respondentów badania CFO Compass twierdzi, że kluczowym wyzwaniem w obszarze podatkowym są niejasne przepisy podatkowe i ich częste zmiany.

W Polsce brak jest rozwiązań prawnych, które chroniłyby podatników przed skutkami pospiesznie przygotowanej legislacji.

Prymusem tutaj wydaje się być Estonia, która w kodeksie podatkowym wprost zobowiązała się do przestrzegania 6-miesięcznego vacatio legis w przypadku ustaw o daninach publicznych. Estonia jest numerem jeden pod względem jakości systemu podatkowego. Teraz tego samego chce rząd Donalda Tuska.

- Sto razy na tak dla pomysłu wydłużenia vacatio legis do 6 miesięcy - mówi w rozmowie z money.pl Przemysław Pruszyński, ekspert Konfederacji Lewiatan.

Jego zdaniem to postulat, który, zarówno firmy, jak i Konfederacja Lewiatan, powtarzały od wielu lat.

Na pierwszy rzut oka nie wydaje się on kluczowy, ale data wejścia w życie zmian podatkowy to jest kwestia krytyczna - nieprzewidywalność, nieprzejrzystość systemu podatkowego w Polsce jest wynikiem w dużej mierze tego, ile obecnie wynosi vacatio legis. Nawet najtrudniejsze zmiany, jeśli będą wprowadzone z odpowiednim wyprzedzeniem, będą generowały mniej kosztów i mniej niepewności - wyjaśnia.

Co więcej, jego zdaniem gdyby Polski Ład był poprzedzony półrocznym vacatio legis, to prawdopodobnie w połowie nie wszedłby życie, "bo rządzący w ciągu tych 6 miesięcy zorientowaliby się, jak wiele jest tam nieprawidłowości i zaczęliby tę ustawę nowelizować".

- Komfort i bezpieczeństwo biznesu w Estonii wynika z norm prawnych zapewniających czas na odpowiednie przygotowanie się i zrozumienie zmian w podatkach - wyjaśnia Hannes Lentsius z PwC Estonia.